Bị huyết áp thấp không được dùng Nitroglycerin.

Ngày: 17-09-2010

Huyết áp được coi là thấp khi chỉ số tâm thu (tối đa) dưới 90 mmHg, tâm trương dưới 60 mmHg. Áp lực máu chậm và yếu, lưu lượng máu đưa đến các tổ chức thiếu nên bệnh nhân bị hoa mắt, chóng có lúc thoáng ngất.

Nitroglycerin là một thuốc đầu bảng trong điều trị cơn đau thắt ngực ở mọi thể, có tác dụng cắt cơn đau nhanh chóng. Cơ chế tác dụng của thuốc là làm giãn cơ trơn, có tác dụng rất rõ trên cả động mạch và tĩnh mạch lớn nên làm giảm sử dụng ôxy cơ tim và giảm công năng cơ tim; thuốc còn làm thay đổi phân phối máu cho cơ tim, làm tăng tuần hoàn phụ cho vùng tim bị thiếu máu. Nitroglycerin được chỉ định trong các trường hợp: phòng và điều trị cơn đau thắt ngực; nhồi máu cơ tim; điều trị tăng huyết áp; điều trị suy tim sung huyết. Trong điều trị cơn đau thắt ngực, để cấp cứu, dùng dạng đặt dưới lưỡi là thông dụng nhất vì thuốc có tác dụng ngay sau 2-3 phút, để phòng ngừa cơn đau thắt ngực, dùng thuốc qua đường uống hoặc hệ điều trị qua da.

Một trong những tác dụng không mong muốn của nitroglycerin là gây hạ huyết áp khi đứng, nhất là trường hợp có huyết áp thấp và người cao tuổi do thuốc làm giãn mạch toàn thân trực tiếp và thoáng qua. Vì vậy, thuốc không được dùng trong trường hợp huyết áp thấp (huyết áp tối đa dưới 100mmHg). Ngoài ra, thuốc còn có thể gây ra tác dụng phụ khác như: làm da bừng đỏ, nhất là ở ngực, mặt, mắt, gây tăng nhãn áp; nhức đầu tăng áp lực nội sọ; gây phản xạ nhịp tim nhanh. Không sử dụng thuốc trong trường hợp tăng nhãn áp và tăng áp lực nội sọ. Khi sử dụng thuốc liều cao và kéo dài sẽ gây ra hiện tượng quen thuốc làm thuốc kém hiệu quả trong lần dùng sau và nếu muốn thuốc có hiệu quả trong lần dùng sau thì buộc phải tăng liều. Vì vậy, thời gian dùng thuốc và liều lượng phải theo chỉ định của bác sĩ và phải thường xuyên theo dõi tình trạng bệnh, các biểu hiện của tác dụng không mong muốn trong quá trình dùng thuốc.

Nitroglycerin là thuốc giãn mạch, thường dùng để điều trị đau thắt ngực. Máu được tim bơm qua phổi vào động mạch và đi đến các tĩnh mạch. Để làm nhiệm vụ này, cơ tim phải sản sinh và sử dụng nǎng lượng. Việc sản sinh nǎng lượng cần oxy. Đau thắt ngực do không đủ máu và oxy cho cơ tim. Các nitrate trong đó có nitroglycerin điều chỉnh mất cân bằng giữa lượng máu và oxy đến tim với công việc của tim bằng cách giãn động mạch và tĩnh mạch. Giãn tĩnh mạch làm giảm lượng máu trở về tim. Giãn động mạch làm giảm sức cản thành mạch mà tim phải bơm đến. Vì vậy tim sẽ làm việc ít hơn và nhu cầu về máu và oxy giảm. Ngoài ra ở bệnh nhân đau thắt ngực, Nitroglycerin ưu tiên giãn mạch máu cung cấp máu cho tim mà ở đó không có đủ oxy. Vì vậy làm tǎng cung cạp oxy cho cơ tim cần oxy.

DS. Nguyễn Thị Hải Hà