Chữa tăng huyết áp để làm chậm tiến triển bệnh đái tháo đường

Ngày: 18-09-2010

Đái tháo đường, còn gọi là Bệnh tiểu đường hay Bệnh dư đường, là một bệnh do rối loạn chuyển hóa cacbohydrat khi hoóc môn insulin của tụy bị thiếu hay giảm tác động trong cơ thể, biểu hiện bằng mức đường  trong máu luôn cao; trong giai đoạn mới phát thường làm bệnh nhân đi tiểu nhiều, tiểu ban đêm và do đó làm khát nước. Bệnh tiểu đường là một trong những nguyên nhân chính của nhiều bệnh hiểm nghèo, điển hình là bệnh tim mạch vành, tai biến mạch máu não, mù mắt, suy thận, liệt dương, hoại thư, v.v.

Điều trị hợp lý huyết áp là yếu tố quan trọng nhất làm chậm tiến triển của bệnh thần kinh đái tháo đường (DN) – chiếm khoảng 40% bệnh nhân đái tháo đường. Đa số các bệnh nhân này cần hơn một thuốc chống tăng huyết áp để đạt được mức huyết áp trung bình 130/80.

Điều trị tăng huyết áp để làm chậm tiến triển của bệnh đái tháo đường

H.Tindall và cộng sự thuộc Khoa Đái tháo đường, Bệnh viện Bắc Middlesex, Luân Đôn đã tiến hành nghiên cứu đánh giá số thuốc khác nhau cần dùng để đạt được mức huyết áp như trên ở bệnh nhân đái tháo đường có biến chứng thận.
Trong tổng số 55 bệnh nhân tham gia nghiên cứu, 33 người có albumin niệu vi thể (MA) và 24 người bị DN rõ rệt. Tuổi trung bình của bệnh nhân có MA là 61,0 (từ 37-75 tuổi) và của nhóm bệnh nhân DN là 61,5 (49-71 tuổi). Những bệnh nhân MA bị đái tháo đường trong thời gian trung bình là 9,0 năm (từ 1-25 năm), ngắn hơn rõ rệt so với bệnh nhân DN: trung bình 13 năm (từ 6-25 năm), (p<0,005), nhưng không có sự khác biệt đáng kể về nồng độ HbA1c giữa 2 nhóm.
ở nhóm bệnh nhân MA, huyết áp tâm thu trung bình là 139 (114-168mmHg) và huyết áp tâm trương trung bình là 78 (60-96mmHg). Còn nhóm DN, huyết áp tâm thu là 135 (114-162mmHg) và huyết áp tâm trương là 80 (65-94mmHg). Kết quả này đạt được là nhờ dùng  3 thuốc ở 16 bệnh nhân MA (50%) và 22 bệnh nhân DN (92%). Đối với cả 2 nhóm, thuốc hàng đầu là chất ức chế ACE hoặc chất đối kháng thụ thể AT II. Tất cả các nhóm thuốc chống tăng huyết áp chính khác đều được sử dụng, như chẹn bêta, chất đối kháng kênh calci và các thuốc lợi tiểu.
Kết quả nghiên cứu này cho thấy tầm quan trọng của việc dùng nhiều thuốc nhằm đạt và duy trì việc giảm hợp lý huyết áp ở bệnh nhân bị bệnh thận do đái tháo đường. Tuy nhiên, kể cả ở cơ sở chuyên khoa, không phải lúc nào cũng có thể điều trị cho tất cả các bệnh nhân giảm đến mức huyết áp như các hướng dẫn khuyến nghị.

Tại Việt Nam, trong 4 thành phố lớn Hà Nội, Huế, Thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, tỷ lệ bệnh tiểu đường là 4%, riêng quận Hoàn Kiếm  (Hà Nội) lên tới 7%. Phần lớn người bệnh phát hiện và điều trị muộn, hệ thống dự phòng, phát hiện bệnh sớm nhưng chưa hoàn thiện. Vì vậy, mỗi năm có trên 70% bệnh nhân không được phát hiện và điều trị. Tỷ lệ mang bệnh tiểu đường ở lứa tuổi 30-64 là 2,7%, vùng đồng bằng, ven biển. Hiện trên thế giới ước lượng có hơn 190 triệu người mắc bệnh tiểu đường và số này tiếp tục tăng lên. Ước tính đến năm 2010, trên thế giới có 221 triệu người mắc bệnh tiểu đường. Năm 2025  sẽ lên tới 330 triệu người (gần 6% dân số toàn cầu). Tỷ lệ bệnh tăng lên ở các nước phát triển là 42%, nhưng ở các nước đang phát triển (như Việt Nam) sẽ là 170%.

Theo Doctor’s Guide